Soms is men zijn « kluts » kwijt – waarmee men bedoeld « zijn hoofd verliezen » – dan gaat men er naar op zoek om die weer te verliezen, tot men erin slaagt om ze aan de rest van ons lichaam vast te ankeren.
… wat ons niet belet van ze regelmatig kwijt te spelen, al is men attent. Het ware interessant te weten waarom men verstoppertje gaat spelen met dat hoofd van ons dat ons toelaat bewust te zijn van « ons eigen zelf ».
Wanneer mensen zoals Sigmund Freud kleine kinderen « kiekeboe » zien spelen, dan opperen zij dat die zich voorbereiden om van « moeder » gescheiden te leven …
… ze verliest mij en ik verlies haar, maar dan vinden we elkaar terug om elkaar opnieuw te verliezen, want het betreft hier een spel zonder einde. Of beter : een spel waarvan het voorzienbare einde de dood is …
… « op een dag ben ik er niet meer en zal jij helemaal alleen moeten voortboeren » wordt hier eigenlijk gezegd … en gezwegen … want daar wordt zo weinig mogelijk zonder omwegen over gepraat !
Men heeft aan dat existentieel feit een beleefde naam gegeven. Het noemt « autonomie ». Het is dát wat iedere peuter aanleert als hij spontaan « verstoppertje » gaat spelen.
*
En het blijft, volgens mij, een nooit voltooide levensles, want leven komt voort uit fusie, uit intiem samenzijn, en blijft mogelijk door het broeder-en-zusterlijk delen – een soort van intiem communisme … let’s live together …
… er moet immers terdege en konstant voor elkaar worden gezorgd wil men in goede gezondheid en in goede verstandhouding samen blijven leven.
Tegelijkertijd wordt eenieder van ons gekonfronteerd met het feit dat die « ergens » heel eenzaam is, en dat hij op zijn eentje zal moeten leven als die andere waarop hij rekent er niet meer is, of als die het niet meer aankan … en er zal tevens heel alleen moeten worden heengegaan als « het uur » gekomen is.
Er is dus een absolute existentiele behoefte aan een autonoom bestaan – aan een serieuse portie individuele vrijheid – zowel op het materiele als op het spirituele vlak – willen we het leven aankunnen, en niet door het leven worden gegrepen en mishandelt. Dat is dan de liberalistische kant van ons bestaan … live and let die.
*
We zitten hier dus met polariteiten : aan de éne kant autonomie, vrijheid, zelfbeheer, maar dan ook de komplete verantwoordelijkheid over zijn woorden en daden – hier verwijs ik naar het humanistisch existentialisme dat de franse filosoof Jean-Paul Sartre zó goed uitlegde ;
… en aan de ándere kant elke vorm van bescherming dat uitgaat van onze omgeving : lichamelijke (denk aan geneeskunde), affectieve (denk aan psychologie), intellectuele (denk aan wetenschap), sociale (denk aan de sociale zekerheid) en spirituele (denk aan godsdienst) … veiligheden en zekerheden …
… waarvan we allen zeer goed weten dat die noch veilig noch zeker zijn, maar waar iederen naar snakt wil hij overleven … alhoewel eenieder ze bezijden legt wil hij genieten van het leven !
Men wilt een eigen huis en tegelijkertijd zou men willen aan nomadisme doen, andere plaatsen gaan bezoeken en bewonen ; men wilt geld maar ook vrije tijd … but time is money ! ; men wilt een vaste baan en tegelijkertijd doen wat men graag doet, wat dikwijls tegenstrijdig is ; men wenst een goede gezondheid en tegelijkertijd neemt men graag risikos – « goed » eten en drinken en uitgaan tot diep in de nacht, zich wijden aan alpinisme, speleologie, motorijden, enzomeer ; men wilt een vaste relatie en tegelijkertijd een heleboel andere relaties die onze hele vrije tijd opeten ; men wenst een leven zonder geruzie, konfliktsituaties, oorlog of dwang, maar dikwijls zonder toegeven dat onze vrijheid soms andermans vrijheid inkort, wat die andere heel moeilijk aanvaardt …
… er komt eigenlijk geen einde aan de lijst der gewenste autonomiën-en zekerheden.
En het enige wat er mee valt te doen is « leren spelen met polariteiten », wat ieder klein kind doet als het zich zéér goed verstopt terwijl het vurig wenst te worden teruggevonden.
*
Dat gespeel met polariteiten vinden we terug in de gestalttherapie van Frits Perls.
De oosterse psycho-philosofische systemen doen er konstant beroep op … denk maar even aan het chinese Yin/Yang systeem dat samen het Tao vormt.
En van die zeer prille polarisaties (de goede en de kwade moeder, de fee versus de heks) spreekt tevens de duits/engelse psychologe Melanie Klein.
De Analytische Live Coach zal attent zijn als zijn klant de kuts kwijt is en/of aan het polariseren gaat.
Hij zal rekening houden met het feit dat het over zeer voorname existentiële mechanismen gaat die met leven en dood te maken hebben, en die zéér diep geworteld zijn in de menselijke psyché.